jun 292019
 

Onze leden hebben inmiddels uitgebreid kennis kunnen nemen van De Sneuper 134, het themanummer over het Kollumer Oproer van 1797 en Salomon Levy. Daarmee zou de indruk gewekt kunnen worden dat vooral mensen uit De Westereen en Kollum deelnamen aan dit oproer. Niets is minder waar.

Kijkt u bijvoorbeeld eens in de naamlijst met arrestanten na het Kollumer Oproer. We hebben er daarnaast zowel een index op naam als een index op woonplaats op gemaakt. En dan zie je al snel dat er zowel notabelen, zie bijvoorbeeld Petrus Adrianus Bergsma uit Dantumawoude, Hobbe Baerdt van Sminia uit Bergum, M. van Scheltinga, Willem van Haren en een Lycklama a Nijeholt als boerenzoons, stadsbewoners (Bote Suiderbaan en Freerk Harmens Bok uit Dokkum) en dorpsbewoners aan meededen. Ook is meteen duidelijk dat de hele regio Noordoost-Friesland zich ermee bemoeide, van Paesens tot Surhuizum.

Niet alleen de ‘deelnemers’ waren zeer divers, ook indirect betrokkenen hadden soms verrassende omstandigheden. Zo was Jan Braak in 1797 secretaris van het Gerecht Kollumerland. Jaren daarvoor was hij op avontuurlijke wijze via de VOC in Batavia van wagenmaker opgeklommen tot voorlezer in de kerk te Batavia en (waarschijnlijk) met bijverdiensten rijk geworden. In De Sneuper 43 en 99 (met aanvullingen over zijn leven in Batavia) berichtten we over hem.
Dorpsrechter van Kollum, Alof Cocq, had een vader en broer (Roosmale Cocq) die naar Ceylon (Sri Lanka) vertrokken voor de VOC, als militair. Pieter Ambrosius Roosmale Cocq, afkomstig van Dokkum was getrouwd met Minke Alefs afkomstig van Kollum en was luitenant toen hij vertrok in 1763 met het schip Schagen van VOC-kamer Leiden. Hij naam zoon Petrus Jacobus mee (vermeld als jongsoldaat) die nog maar 12 jaar oud was en waarbij moeder met de rest van de kinderen achterbleef! Tot overmaat van ramp overleed vader Pieter Ambrosius (inmiddels wel kapitein in rang) al na een jaar, zoon Petrus Jacobus alleen achterlatend. Die bouwde desondanks een glanzende carriëre op op Ceylon en zijn nazaten behoorden nog lange tijd tot de rijke bovenlaag van ‘Burghers‘ (zie ook een eerder blogartikel over deze Friezen op Ceylon)

Haye Beekkerk, stammend uit een kunstzinnige familie van schilders, was een straffe Bataaf en als Commandant van de gewapende Burgermacht betrokken bij het Kollumer Oproer. Zie voor de genealogie Beekkerk, met diverse familieportretten, Genealogysk Jierboek 1956.

De diversiteit wordt komend weekeinde in het Iepenloftspul over het Kollumer Oproer bij de Martinuskerk van Kollum ook duidelijk tentoongesteld. Van Salomon Levy tot de transgender Foekje Dillema en van Lady Gaga tot Google Maps, met hoofdrollen voor nazaten van Salomon Levy, Syb van der Ploeg en Marcel Smit, en zelfs Elfstedentochtwinnaar Henk Angenent!

 Posted by at 16:02

 Leave a Reply

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.