sep 142016
 
Op donderdag 15 september 2016 wordt de Nieuwe Encyclopedie van Fryslân na zeven jaar intensieve voorbereiding officieel gepresenteerd in Stadsschouwburg de Harmonie in Leeuwarden. Een actueel vierdelig naslagwerk van ruim 8 kilo, 3.152 pagina’s en 10.590 trefwoorden. Dit is een compleet nieuwe beleving van de encyclopedie, een echte pageturner,’ stellen opdrachtgever Tresoar, hoofdredacteur Meindert Schroor en uitgeverij Bornmeer. De encyclopedie is in al zijn facetten heel anders dan je van een naslagwerk zou verwachten. Het is een echte leesencyclopedie, rijk geïllustreerd en modern vormgegeven.

De feestelijke presentatie is ’s middags om 15:00, gedeputeerde Sietske Poepjes zal namens de provincie Fryslân het eerste exemplaar in ontvangst nemen. Maar eerst wordt er een catwalk show opgevoerd. Hierin wordt de diversiteit van de encyclopedie creatief uitgebeeld door bekende én minder bekende Friezen, onder leiding van performer Inez Timmer die voor deze gelegenheid in de rol van ladyspeaker kruipt.

Vinden wat je niet zoekt maar wel wilt weten
‘Een van de mooiste dingen aan de encyclopedie is dat je erin blijft lezen. Naast het onderwerp dat je zoekt vindt je ook veel wat je niet zoekt, maar wel wilt weten’ zegt Robert Seton van uitgeverij Bornmeer.’ Bert Looper – directeur van Fries Historisch en Letterkundig centrum Tresoar - kan dat beamen ‘Deze encyclopedie is wel een beetje te vergelijken met een rommelmarkt, ik kom altijd thuis met spullen die ik niet zoek maar toevallig tegenkom. Wanneer je hierin begint te lezen werkt het net zo. Dat is de kracht van deze encyclopedie, je blijft er – of je nu wilt of niet – in bladeren en lezen, struinen in de kennis over Fryslân.’

Belangrijke en actuele kennis over Fryslân toegankelijk gemaakt door 200 auteurs

Het is een naslagwerk om dagen stil van te worden maar hoofdredacteur Meindert Schroor raakt er niet over uitgepraat. De onderwerpen die aan bod komen belichten alle denkbare aspecten van Friesland: kunst en cultuur, sport, taal en literaturen, politiek en maatschappij, economie en infrastructuur, geografie en waterstaat, archeologie en monumenten, geschiedenis en natuurwetenschappen.
Meer dan 200 wetenschappers - de top van verschillende vakgebieden - hebben als auteur aan de encyclopedie meegewerkt en uit talrijke bronnen actuele kennis opgedoken. Kennis over Friesland die in veel gevallen online niet te vinden is. ‘Deze encyclopedie voorziet in een toenemende vraag naar concrete inhoud,’ zegt Meindert Schroor – sociaal geograaf en historicus - die als hoofdredacteur verantwoordelijk is voor de samenstelling van het naslagwerk. ‘Er is heel bewust gekozen voor een uitgebreid spectrum qua onderwerpen en voor veel diepgang. Inhoud die uitgebreid onderzocht en geverifieerd is door de top van de wetenschap maar ook nog eens heel toegankelijk geschreven is. Daar zijn mensen naar op zoek.’

Traditie en vernieuwing hand in hand
Niet alleen de inhoud is anders dan je zou verwachten van een encyclopedie. Ook het uiterlijk is verrassend. Vormgever Gert Jan Slagter maakte een geheel nieuw ontwerp, waarbij traditie en vernieuwing hand in hand gaan. Het binnenwerk is helder en overzichtelijk, alles wat een naslagwerk nodig heeft, maar ook leesbaar en verleidelijk door letterkeuze en kleurgebruik. Voor de buitenkant koos hij een opvallend moderne en strakke typografie in de kleuren van het Friese landschap. Een gewaagd jasje dat bestaande clichés omzeilt en in het oog springt in de boekenkast en op de leestafel.

E-day op 15 september
Het uitgeven van deze encyclopedie heeft wel iets weg van een militaire operatie. ‘Het is een monsterklus geweest,’ zegt Robert Seton die bij Uitgeverij Bornmeer verantwoordelijk is voor de productie van de encyclopedie. ‘Vanaf het moment dat het materiaal - bijna 8.300 lemmateksten en zo’n 1100 illustraties - bij ons aangeleverd werd begon hier een nauwkeurig proces van plannen, bijsturen en samenwerken met vormgevers, redacteuren en drukkers. De eerste druk van de encyclopedie werd op 23 augustus in Gorredijk afgeleverd. ‘Pallets vol kennis over Fryslân, dat was echt een mooi moment.’ Op 15 september is het dan echt E-day, vanaf dan is de encyclopedie voor iedereen verkrijgbaar in de boekhandel en via de online kanalen.

De voorgangers
Het is een flinke tijd geleden dat er voor het laatst een encyclopedie over Friesland verscheen. Af en toe tref je in een boekenkast nog de ‘Brouwer’ aan, de in 1958 verschenen Encyclopedie van Friesland. In 1975 verscheen onder Van Seijen de Encyclopedie van het hedendaagse Friesland, die bedoeld was als een voortzetting van de ‘Brouwer’. In deze uitgave staat veel beschreven over de periode  1958 – 1975.
De productie van de encyclopedie is mogelijk gemaakt door financiële bijdragen van fondsen, bedrijven en de provincie Fryslân.

 Leave a Reply