jan 292011
 

Tresoar organiseert in samenwerking met boekhandel De Tille in Leeuwarden een lezingenserie over de Franse tijd in Friesland, getiteld 1811, Friesland in Frankrijk. Uiteraard vanwege het jubileumjaar 2011, 200 jaar na dato.

Het programma van dit Studium Generale – 1811, Friesland in Frankrijk:

Woensdag 2 februari: Prof. dr. Niek van Sas
Van Sas zal in zijn inleiding aandacht schenken aan de internationale verwikkelingen van het Franse Keizerrijk en aan de ontwikkelingen in de Nederlandse politieke situatie. Hij poogt de specifieke betekenis te bepalen van de Inlijving(sjaren) in het geheel van de Bataafs-Franse periode en in de modernisering van Nederland.
Van Sas is hoogleraar Geschiedenis aan de universiteit van Amsterdam

Woensdag 9 februari: Dr. Jacques Kuiper
In zijn inleiding, waarin de politieke en bestuurlijke ontwikkelingen in Friesland tijdens de inlijving worden geschetst, zal Kuiper aan de hand van concrete voorbeelden nagaan welke impact de Franse aanwezigheid op het dagelijks leven in Friesland heeft gehad.

Jacques Kuiper promoveerde in 2002 met zijn dissertatie ‘Een revolutie ontrafeld’ over de Bataafse revolutie in Friesland. Momenteel is hij free-lance historicus.

Woensdag 16 februari: Dr. Marie-Christine Kok Escalle

Mevrouw Kok zal in haar inleiding ingaan op de vraag of er in de Franse Tijd sprake is van ‘verfransing’ van de Noordelijke Nederlanden op het gebied van taal en cultuur ? Ook zal zij aandacht besteden aan de wederzijdse beelden die Fransen en Nederlanders van elkaar hebben, aan de rol van het Frans in de opvoeding van de elites, aan de invloed van de Franse scholen op het Nederlandse schoolsysteem, aan de ontwikkeling van een Nederlands identiteitsbesef in spiegelbeeld of in contrast met Frankrijk.
Mevrouw Kok is Universitair Hoofddocent Franse cultuurkunde aan de universiteit van Utrecht.
De bijeenkomsten zullen worden geleid door prof. Yme Kuiper, hoogleraar religieuze en historische antropoligie aan de Rijksuniversiteit Groningen.

De bijeenkomsten worden gehouden in Tresoar en beginnen om 20.00 uur. De toegangsprijs bedraagt € 5 per avond, € 12.50 voor alle lezingen. Kaartverkoop bij Boekhandel Selexyz De Tille, info.tille@selexyz.nl

 Posted by at 14:38
jan 282011
 

Via een tip op Erfgoed 2.0 kwam ik de site van TimeRime tegen, waar je gratis een online tijdslijn kan aanmaken. Dan is het in ons geval wel leuk om eens uit te proberen hoe markante tijdstippen uit de geschiedenis van Noordoost Friesland hiermee gevisualiseerd kunnen worden.
Hieronder een eerste poging. Aangezien het een dynamisch bestand is houd ik me aanbevolen voor tips!
http://www.timerime.com/flash/timerimeSWF.swf?Qxml=559188&embedded=1

 Posted by at 14:38
jan 262011
 
13e FRIESE GENEALOGISCHE CONTACTDAG

THEMA ‘200 JAAR FAMILIENAMEN’
zaterdag 1 oktober 2011, van 10.00 uur tot 16.00 uur
op de locatie TRESOAR, het Fries Historisch en Letterkundig Centrum
Boterhoek 1 (tegenover de Oldehove), 8911 DH LEEUWARDEN

De NGV Friesland kondigt aan: de 13e Friese Genealogische Contactdag op zaterdag 1 oktober 2011 op de locatie Tresoar, Boterhoek 1 te Leeuwarden. Met een presentatie van diverse historische verenigingen, organisaties en onderzoekers.

Het evenement zal van 10.00 tot 16.00 uur geopend zijn voor het publiek.

Het aantal bezoekers van de vorige Friese Genealogische Contactdagen bedroeg ruim 400 bezoekers.

Zoals bekend wordt sinds 1983 periodiek een Friese Genealogische Contactdag georganiseerd, afwisselend door de Stichting Vrienden van de Archieven in Friesland (VAF), het Genealogysk Wurkferbân fan de Fryske Akademy (GWF), Stichting Fries Documentatie Centrum voor genealogie en geschiedenis (Friedoc) en de Afdeling Friesland van de Nederlandse Genealogische Vereniging (NGV). Een leuke gelegenheid om ook eens je online genealogische contacten in het echt te ontmoeten!

 Posted by at 14:38
jan 242011
 

Vandaag vond de uitreiking plaats van de Geschiedenis Online Prijs 2010 van het Historisch Nieuwsblad. In de filmzaal van het Stadsarchief Amsterdam werden in 4 categorieën de winnaars bekend gemaakt en tevens de overall winnaar.
In de categorie musea won het Anne Frank Huis, die ook overall winnaar werd. Genant was dat er niemand van deze organisatie aanwezig was om de prijzen in ontvangst te nemen. En dat terwijl het museum nota bene op loopafstand van het Stadsarchief ligt.
In de categorie Archieven was het Gelders Archief de winnaar, met name door de moderne vormgeving en toepassing van 2.0 technieken die participatie van bezoekers mogelijk maakt.
In de voor ons meest interessante categorie, we waren immers genomineerd, won de Historische Vereniging Hasselt. Met name vanwege de helderheid en enkele mooie onderdelen, zoals een tijdslijn met lokale gebeurtenissen door de eeuwen heen. Ze hadden dan ook een jaar of 5 geleden een (onbezoldigde) professionele vormgever aan hun site laten bouwen, en dat kun je ook wel zien. Dat de site maar eens in de zoveel weken ge-update wordt is voor de jury blijkbaar geen probleem.
Het juryrapport prees ons blog om het uitgebreide gebruik van 2.0 mogelijkheden (sociale media) zoals filmpjes op YouTube, foto’s op Flickr en Picasa, sheets op Slideshare, Twitter en de gratis software van het blog. En inderdaad, met een budget van 0 euro komen we een heel eind. Maar (op zich terechte) kritiek was er op de vormgeving van onze site. Niet helder genoeg en ook weinig echt vormgegeven. Dus, bij deze een oproep: is er een vormgever in de Dokkumer contreien (of een fan daarvan) die eens het blog onderhanden wil nemen? Aanmelden via onze mail.
Voor de jurering van de Historische Verenigingen kunt u hier nog even de geluidsfile downloaden (ruim 9 MB en zet de luidspreker wat harder want de opname is vrij zacht). Waarbij je dus op het eind de juryvoorzitter letterlijk hoort zeggen: “We hebben het visuele laten prevaleren boven het sociale”. U zult begrijpen: I rest my case.
De laatste categorie, themasites, werd gewonnen door 5 eeuwen migratie, een site van migrantenorganisaties die op een mooie manier diverse bronnen van culturele erfgoedinstellingen ontsluit.
De aanmoedigingsprijs van 2500 euro ging naar het Nederlandsche Leger 1939-1940, een hobbysite van een echtpaar archeologen.

 Posted by at 14:38
jan 232011
 

In een eerder bericht meldde ik al de opfrisbeurt van Maritiem Digitaal. Ik ben altijd geneigd om even te zoeken op maritieme onderwerpen die me interesseren, zoals bijvoorbeeld de Admiraliteit van Friesland. En dan vind ik o.a. De Slag in de Sont, 1658.

Dit is voor Friese en maritieme sneupers om diverse redenen een interessant schilderij. Enerzijds vanwege de intensieve Sontvaart die Friese schepen eeuwenlang voeren maar ook vanwege de betrokkenheid van de Friese marine. Vandaar dat ik hier ook integraal de beschrijving uit de database overneem van het schilderij dat in het bezit van het Maritiem Museum Rotterdam is:
Het penschilderij laat ons een algemeen beeld zien tegen het eind van de Slag in de Sont. De Noordenwind komt van rechts, de zon van voren. Centraal op de voorgrond, gezien aan bakboord, ligt een galjoot onder zeil, waarschijnlijk het galjoot van Willem van de Velde. Links, gezien aan stuurboord, ligt de ‘Prinses Albertina’ (36 kanonnen) onder bevel van kapitein Auke Stellingwerf. Op de spiegel zien we een vrouwenfiguur geflankeerd door engelen. Het schip (dat in 1653 werd gebouwd voor de Admiraliteit van Friesland) is in gevecht met een Zweeds admiraalschip. Rechts op de voorgrond ligt prominent het brandende wrak van een brander. Achter dit wrak is een inbeslaggenomen Zweeds schip te zien, waarvan alleen de hoofdmast nog staat. Dit schip is mogelijk de ‘Wismar’. Bij de boeg aan stuurboord, gezien aan bakboord komt een Nederlands schip tegenmoet. Dit is mogelijk de ‘Breda’, varend onder bevel van kapitein Adriaan Bruynsvelt (die in de slag omkomt). Op de achtergrond is de vlag te zien van kapitein D. Verveen, aan boord van de ‘Zon’. Nog verder naar achter, net boven de rook uit, zijn de vlaggen te zien van ‘De Halve Maen’ en de ‘Eendracht’ van Jacob van Wassenaer. Rechts is nog net het achterschip van een Zweeds schip te onderscheiden. Geheel rechts op de achtergrond zien we kasteel Kronborg

In juni 1667, tijdens de Tocht naar Chatham hield de (half-)broer van de omgekomen Adriaan, de inmiddels tot Friese schout-bij-nacht bevorderde, Hendrik Bruynsvelt (Leeuwarden 1609- Harlingen ca. 1678) op de Prins Hendrik Casimir (300 matrozen, 60 soldaten en 72 kanonnen) een journaal bij waarin de schermutselingen op de Medway, een zijrivier van de Theems, werden beschreven. Het Friese eskader van 8 schepen stond onder leiding van luitenant-admiraal Hans Willem baron van Aylva uit Holwerd. De Prinses Albertina fungeerde in deze slag overigens als brander en had dus blijkbaar haar loopbaan er op zitten (zie o.a. De Navorscher 1898).

Willem van de Velde de oude (zijn gelijknamige zoon en schilder was de jonge) schilderde meerdere schilderijen tijdens de Slag in de Sont, o.a. schilderijen die nu in het bezit van Rijksmuseum en Amsterdam Museum (de nieuwe naam van het Amsterdams Historisch Museum) zijn.

 Posted by at 14:38
jan 212011
 

Op 5 november 2010 presenteerde ik tijdens de Workshop Online Maritieme bronnen voor de Wurkgroep Maritime Skiednis van de Fryske Akademy o.a. Maritiem Digitaal. Dit is een gezamenlijke database van een aantal belangrijke maritieme musea, waarin gegevens kunnen worden opgezocht over voorwerpen en literatuur die zich in deze musea bevinden. Ik vond op dat moment echter dat er nog behoorlijk wat niet goed werkte aan de database. Ook het bijbehorende blog was al maanden niet bijgewerkt.

Een deel van de interessante maritieme websites en databases die tijdens de workshop werden behandeld is begin deze week overgenomen op de lijst van Links van het online Sonttolproject.
En daarom bekeek ik weer eens de sites die ik al een tijdje niet meer bezocht had. Waaronder dus Maritiem Digitaal. Tot mijn verrassing bleek dat de site een complete re-styling had ondergaan. Niet alleen de lay-out is verbeterd, ook de mogelijkheid om als bezoeker van de site te participeren is mooi gefaciliteerd. Daarnaast zag ik links naar 3 maritieme blogs die (weer) actief lijken te zijn.
Al met al dus met name voor maritieme onderzoekers en sneupers waarvan de voorouders op het water actief waren (en dat kan al snel in Noordoost Friesland) een bron die beslist weer eens bekeken moet worden: Maritiem Digitaal !

 Posted by at 14:38
jan 202011
 

Het eerste nummer van de 17e jaargang, januari 2011, van het Historisch Tijdschrift Fryslân viel deze week al weer op de mat. Deze keer richt het themanummer zich op drankmisbruik en de bestrijding daarvan.
Zo is er een artikel over Drankmisbruik in Jeneverland in de 19e eeuw. Vooral de marktplaatsen Leeuwarden en Sneek schroefden het gemiddelde van Friesland op tot ver boven het Nederlands gemiddelde.
In ‘Brandewyn toarst’ komen 19e eeuwse Friese schrijvers aan bod die het drankmisbruik probeerden te voorkomen, zoals de bekende Waling Dijkstra en Tsjibbe Gearts van der Meulen.
De strijd tegen de drank in Friesland laat zien dat Friesland de blauwe provincie bij uitstek werd en in 1935 een groot aantal leden had van de Nederlandse Vereeniging tot Afschaffing van sterken drank.
De socialisten, rood, en geheelonthouding, blauw, hoorden bij elkaar  in de ogen van Jouke Frieswijk.
Al meer dan 50 jaar strijdt Doede Boon tegen de drank als chauffeur van de blauwe bus. En Jeanine Otten van het Hannemahuis te Harlingen doet het Geheim van Talma uit de doeken.
Verder ook diverse losstaande artikelen, zoals Bij het graf van Meint Hylkes Bottema (1890-1918) in Eastermar.
Plekken met Verhalen gaat over Een stoepa bij Hantum, van het Boeddhistisch Studie- en Meditatiecentrum Karma Deleg Chö Phel .
In Uitvinders en Pioniers komt Roelof Boltje (Easterlittens 1902- Zwolle 1972) voor het voetlicht met zijn hydraulische bodemschuiver, waarmee zelfs het Braziliaanse strand van Copacabana in Rio de Janeiro verbreed is!
Het laatste artikel beschrijft het stille Keimpetille, ook wel Kingmatille, tussen Franeker en Dronrijp.
Op de achterpagina toch ook nog een interessant stukje voor de Noordoost Friese sneupers: een grote foto met beschrijving van de handzetter van de Dockumer Courant, Douwe Popke Douma (1924-1982), in de rubriek Verdwenen Beroepen.

 Posted by at 14:38
jan 192011
 
De Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed geeft vier maal per jaar een tijdschrift uit. Hierin leest u alles over de actuele ontwikkelingen op het gebied van de erfgoedzorg.

Op de website staat het archief van het Tijdschrift met de links naar de pdf-versies. Zo zag ik al snel boeiende artikelen, zoals bijvoorbeeld de vondst van 69 oude paardengeraamtes, het ontwerp van de Amersfoortseweg door Jacob van Campen, Malende monumenten, Holwerd krimpt en Maritieme archeologie in Azië.
In het huidige Winternummer 2011 interessante artikelen over Scheepsrampen rond Texel (met een aardige wrakkendatabase van het Machuproject ), De radiotelescoop van Dwingeloo en een vondst van 1417 stukjes brons in een sloot bij de terp van Hallum uit de Romeinse tijd!

En een abonnement op het groot-formaat tijdschrift kunt u gratis aanvragen!

 Posted by at 14:38
jan 182011
 

Het is zinvol regelmatig databases te checken op nieuwe inhoud. Zo keek ik weer eens in het bestand van het Fries Filmarchief.

Bij zoeken op Dokkum vond ik een behoorlijk aantal nijsgjirriche filmpjes, van tijdens de Tweede Wereldoorlog, maar ook van daarvoor en daarna. Enkele steekwoorden:

  • IJsmarathon, 1963
  • De Lauwerszee is dicht
  • Lijn Leeuwarden-Dokkum
  • Compilatie Dokkum, NFF 2001
  • Sport in Friesland, ca. 1950
  • Wintersport in Friesland, 1940-1948
  • Dokkum, Bolwerk met woningen en molen.
  • Koninklijk bezoek aan Friesland, deel 1 en deel 2, 1950
  • zicht op diverse bebouwing en brug in Dokkum vanaf binnenwater
  • Kinderen maken eendekorven, 1940-1950
  • Elfstedentocht 1954 (g), 1960-1970
  • Elfmerentocht, 1947-1951
  • 20 mensen gefusilleerd bij Dokkum – Woudweg 1945 (22 januari) / Prins – Dokkum, Motorrit nationale feestdag, Schaatswedstrijd, 1945-1947
  • Barkmeijer Stroobos/ Harlingen 700 jaar/ afgraving markt Dokkum/ Lauwersmeer

    Reinder Postma tipte ook nog deze site: Oorlog in blik. Als je dan in het zoekvenster Kollum intypt, komt de film van dhr. Numan uit Kollum die hij rond de bevrijding in onze regio heeft gemaakt, getiteld De bevrijding van Noordoost Friesland, in Metslawier en Oostmahorn, maar ook Kollum en Dokkumer Nieuwezijlen.

 Posted by at 14:38
jan 172011
 

Sneuper Tymen Wierstra, lid van onze vereniging, is voorzitter van de Stichting Kluften en Waarden. Doelstelling van de stichting is het ijveren voor het behoud van het culturele erfgoed, meer in het bijzonder het behoud van monumenten en beeldbepalende panden en waardevolle landschapselementen in en rond Grijpskerk. Een speciale activiteit is geweest de oprichting van het “Historisch Archief Grijpskerk e.o” in september 2006. De voornaamste reden daartoe was om te voorkomen dat waardevol materiaal verloren gaat. 
Zowel mijn vader Douwe als grootvader Anne Zijlstra (1885-1952) werden geboren op De Waarden bij Grijpskerk. De familie De Waard had en heeft hier veel bezit in een gebied dat is opgebouwd uit polders en vaarten. Anne was dienstknecht op de boerderij van de familie De Waard.
In dit aan Noordoost Friesland grenzende Groningse gebied, het Westerkwartier, zijn in de loop der eeuwen heel wat gemengde Fries-Groningse huwelijken gesloten. In de Lidmatenboeken zie je waar mensen met attestatie vandaan kwamen. Ook uit de provincie verbannen kleine criminelen bleven vaak in het grensgebied hangen. Misschien is dat ook wel een van de redenen waarom de bewoners van het grensgebied vaak emotioneel van aard zijn.
In het Westerkwartier zijn diverse Historische Verenigingen actief die samenwerken in een verband van Samenwerkende Historische Verenigingen Westerkwartier.

 Posted by at 14:38
  1. Wapenboek Hesman en Genealogysk Jierboek 1993
  2. Registres Civiques Friesland online
  3. Aankondiging boek De oorlog een gezicht gegeven, deel 2
  4. Ons verenigingswapen
  5. Diaconie van Dokkum kleedde dienstmeid Caatje Jans
  6. Sneuper, wat betekent dat eigenlijk?
  7. Sneuper blog genomineerd voor Geschiedenis Online Prijs Historisch Nieuwsblad
  8. Houten ankerboei van schelpenvisser Sytze Visser uit Anjum
  9. Diaconieboeken als genealogische bron
  10. Criminele Sententies Kollumerland 1700-1811
QR Code Business Card